Online Sayaci 0







Kayıp Parola?

Kim Online

Tosya Sozlugu


PROGRAMI İNDİR

FORUMDA SÖZLÜK

gıcık

( çam ağacının kozalakları bir çeşit kısa ayaklı koyun )

Kastamonu Bibliyografyası - Mehmet Yılmaz
Anasayfa arrow Köşe Yazarları arrow Davut ZAT arrow Tosya'da Ramazanlar
Tosya'da Ramazanlar Yazdır E-posta
Sunday, 23 August 2009

Active Image

 

  Davut Zat
Bu mail adresi spam botlara karşı korumalıdır, görebilmek için Javascript açık olmalıdır


Her zaman kendi iç dinamiklerini ayakta tutmaya çalışmış ve kültürel dokusunu koruma gayreti içerisinde olmuş bir yapıdadır Tosya ve Tosyalı. Ramazana ait kültürü de kuşaklardan süzülerek bu güne kadar gelmiş bir özelliktedir kendine has orijinalliğiyle..

Daha ramazan arefesinde tüm hazırlıklar tamamlanır ve minarelerin kandilleri, şehri ayrı bir ahenk içine koyarken manevi bir atmosfere davet eder. Gündüzden okunan merhabalarla karşılanır ramazan. Minare hoparlörlerinden gelen sedanın aksı, Tosya semalarında yankılanır. İçleri ürperten deruni bir havaya sürükler herkesi hoş geldin ramazan ilahileri... Böyle bir atmosferle karşılar Tosyalı ramazanını. İlk teravih ayrı bir heyecandır Tosya’daki ramazanlarda. Akın akın camiye gittiklerini görürsünüz insanların. Bu bağlamda inanç ve kültürel özelliklerini önceki nesillerden günümüze taşımasını bilmiş, bakir bir yapıyı koruyan güzellikte bulursunuz Tosya insanını. Herkesin “ah o eski ramazanlar” diye söylediğinden kasıt, kaybolan ramazan kutlamaları ve yaşantıları değildir Tosyalının lügatinde. Onlar, kaybettikleri yakınlarıyla birlikte geçirdiği ramazanların özlemiyle “ah o eski ramazanlar” derler.

Ramazan deyince hiş şüphesiz başta oruç, ardından da teravihler akla gelir. Tosya’da cami sayısının çok olduğunu bilmeyenimiz yoktur. Ramazan geldiğinde bunların tıklım tıklım dolduğunu da... Herkes Camilerde yer tutma yarışına girer yatsı vakti geldiğinde. Hatta bazıları her akşam bir camide teravihini kılarak İlçenin birçok camisinde namaz kılma sevabına ulaşmak ister. Bazı camilerde de hatimle kıldırılan namazlar, yıllardır bir gelenek olarak sürdürülmektedir cemaatin teveccühüyle birlikte. Müezzin mahfillerinde eğitilmiş seslerin hünerlerini sergilemesi, ruhlarda esen bir serinliktir adeta! Caminin akustiğiyle buluşan musikinin yankılanan sesleri, hassaslaşmış ruhlar için bir bayram şenliğidir…

Evet, bizdeki ramazanların sahuru bir başka, gündüzü bir başka, iftarı bir başka ve gecesi bir başkadır. Annelerimizin sahurda erkenden kalkıp kurdukları saç tepsiler üzerinde gecenin sessizliğine vurdukları oklava sesleriyle başlar sahur hazırlıkları. Çeşit çeşit yapılan kendine has hamur işi yemekler damgasını vurur sahur sofralarına. Kızgın saç üzerinde pişirilen börek, çörek, bazlama ve pişi denilen hamurdan yapılan ve sıcağı sıcağına tereyağı ile cilalandırılarak sofralarımıza gelen leziz yemekler, oruç tutacakların damak zevkine sunulan bir başka zenginliktir sırf ramazana özgü hazırlanışlarıyla…

Uykunun cazibesine karşı koyarak kalkmak zor olsa da; yinede sahurdan vazgeçilmez ramazanı hakkıyla hissetmek adına. Yaşanınca tam yaşanmalıdır ramazanlar bizde. O yüzden geceden yiyip yatmak yoktur bizdeki adetlerde. Aile bireylerinin tamamı eşlik edecektir sahura. Aksi halde orucun bir ibadet olarak sevabını yitireceği, ruhuna uygun düşmeyeceği düşünülür. Eskiler de sahur için hazırlanan radyo programlarının yerini şimdilerde televizyonların sahur programları almıştır. Sahura kalkmak zorlar insanımızı dedik. Çünkü gece, geç yatılmıştır. Zira ramazanın havası kendine hastır, öyle rutin değildir yatmalar ve kalkmalar. Uyumaz erkenden Tosyalı ramazan geldiğinde. Teravihin ardından ramazana özgü çeşitli etkinlikler düzenlenir, gençler ve aileler arasında. Kıraathaneler tıklım tıklım doludur.  Gece açıktır tüm  esnafın dükkânları, en güzel sohbetlerin demlendiği mekân olur her bir dükkân, iş yeri, köşe başı, park bahçe ve duraklar…

Oruçlu geçen her günün yoruculuğu, açlıktan değildir şüphesiz. Tosyalıyı zorlayan susuzluk ve tiryakiyi zorlayan ise sigarasızlık ile çay ihtiyacıdır hiç kuşkusuz. Akşam olduğunda ise gündüz ki ağzı bağlılığın telafisi yapılır fazlasıyla… 

Çocukların sahura kalkma, oruç tutma ve teravih namazlarına iştirak etmeleri ise geleceğe dair ümit aşılar Tosyalının gönlüne… Onlara şefkatle yaklaşılır ve tolerans tanınır fazlasıyla. Yeter ki camiye, oruca düşkün olsunlar. Zira “namaz kılandan, oruç tutandan ve Allah diyenden hiçbir zaman zarar gelmez” denilir dost meclislerinde. Yine her ramazan geldiğinde yenilenen hatıralarla eski anılar sıra sıra gün yüzüne çıkarılır. Hayata veda etmiş olanlara ait ramazan hatıraları yenilenir bir bir. Onlar anıldığında;  gözlerin buğulanmış atmosferi özlemlere tanıklık eder. Kiminin babası, annesi, kiminin dayısı, amcası kiminin dostu, yaranı hatırlanır bu özel güneler de…

Lakin içinde yaşadığımız şu koca şehirlerde durum böyle midir? Çoğu dolmuşta açar orucunu, birçoğu da karşınızda orucunu yer saygıyı rafa kaldırarak.  Güzelim Anadolu insanın saygısına, inceliğine, kalbinin rikkatine bir kez daha hayran olursunuz. Safiyane gönüllerin, hesapsızlığına gıpta edersiniz. Güzel insanlarım benim diyerek iç geçirirsiniz şu koca şehirlerde

Evet, ramazan manevi gıdaların ruha verdiği güç ve oluşturduğu lezzet açısından doyumsuz özel bir zamandır. Yüzlerdeki gülen ifadeler ve sosyal hayata kattığı zenginlik karşısında bu tablonun hiç bozulmamasını ve bu kutsal ayın hiç bitmemesini istersiniz. İnsanların iç derinleşmesi ve dışa yansıyan tebessümle gelen huzur; adeta “her gün ramazan olsa keşke” dedirtmiyor mu hepimize de…

Ramazan ayının hayırlara vesile olmasını dilerken, tüm güzellikleri sizlere getirmesini ve prangalarınızdan kurtularak, ruhunuzu hürriyetine kavuşturmasını niyaz ediyorum.


Görüntüleme sayısı: 2996

  Yorumlar (1)
Yazan hbenek, 27-08-2009 10:19
Davut gardaşım anamın bişi yaptığı sahurları hatırlattı yazın.. Yazıdaki başarının kaynağı "insanların kendinden bir şeyler bulmasıdır" diyenler haklı evet bizi iyi atlatmışsın..Sağol

Sadece kayıtlı kullanıcılar yorum yazabilir.
Lütfen sisteme giriş yapın veya kayıt olun.

 
© 2018 Tosya.Gen.TR - Tosya'nın Sesi
tosya.gen.tr sitesi Joomla tabanlidir.
Web Tasarım